VỀ VẤN ĐỀ GIÁO DỤC, ĐỊNH HƯỚNG TƯ TƯỞNG CHÍNH TRỊ CHO CHỦ THỂ SÁNG TẠO VĂN HỌC, NGHỆ THUẬT

TS. NGUYỄN VĂN THẮNG

Đảng ta xác định tư tưởng chính trị luôn là thành tố hàng đầu của văn hoá. Bản Đề cương về văn hoá Việt Nam do Đảng công bố từ năm 1943 chỉ rõ văn hoá bao gồm tư tưởng, học thuật và nghệ thuật. Nghị quyết Trung ương 5 (khóa VIII) "về xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc" (1998) tiếp tục khẳng định: "Tư tưởng, đạo đức, lối sống là lĩnh vực then chốt văn hóa".

Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII (2021), Đảng đặt ra yêu cầu: “Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức công tác tư tưởng… nâng cao tính chiến đấu, tính giáo dục, tính thuyết phục trong tuyên truyền, học tập chủ nghĩa Mác - Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Nắm chắc, dự báo đúng, định hướng chính xác, xử lý đúng đắn, kịp thời các vấn đề tư tưởng trong Đảng, trong xã hội. Chú trọng nắm bắt, định hướng dư luận xã hội, bảo đảm thống nhất tư tưởng trong Đảng, đồng thuận cao trong xã hội". Điều đó cho thấy trong suốt quá trình lãnh đạo cách mạng nói chung, lãnh đạo phát triển văn hoá, con người Việt Nam nói riêng, Đảng ta đặc biệt coi trọng công tác tư tưởng chính trị. Những bài học rút ra trong quá trình lãnh đạo cách mạng của Đảng cho thấy công tác tư tưởng chính trị quan trọng như thế nào, bởi công tác tư tưởng chính trị chi phối, dẫn dắt, soi đường cho hành động của mỗi người, của mỗi chặng đường cách mạng của cả dân tộc. Công tác tư tưởng chính trị trở thành một trong những động lực bên trong quan trọng nhất thôi thúc cá nhân, tổ chức kiên trì khắc phục khó khăn, thách thức, vượt qua mọi trở ngại để vươn tới, thực hiện thành công mục tiêu, lý tưởng cao đẹp mà mình luôn hướng tới. Càng trong hoàn cảnh khắc nghiệt, nhiều thử thách, công tác tư tưởng chính trị càng chứng tỏ sức mạnh tinh thần không thể thay thế của nó, có thể chuyển hóa từ sức mạnh tinh thần thành sức mạnh vật chất.

Trong điều kiện hiện nay của nước ta, một nước vừa bước ra khỏi danh sách các nước chậm phát triển chưa lâu, cơ hội và thuận lợi rất lớn, song thách thức và khó khăn cũng không ít, nhất là đứng trước tác động tiêu cực do đại dịch Covid 19, do thiên tai liên tiếp gây ra những năm qua. Tăng trưởng kinh tế nhanh, song thực chất GDP/người/ năm của nước ta năm 2024 chỉ đạt khoảng 5.000 USD. Chất lượng nguồn nhân lực nhìn chung còn thấp, chưa đáp ứng được với đòi hỏi ngày càng cao của sự phát triển kinh tế - xã hội trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập quốc tế và trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra vô cùng mạnh mẽ, chuyển đổi số trở thành vấn đề sống còn. Các thế lực thù địch trong và ngoài nước vẫn hàng ngày, hàng giờ thực hiện âm mưu và thủ đoạn "diễn biến hòa bình", muốn xóa bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, hạ bệ chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, thay đổi chế độ chính trị ở Việt Nam. Trong bối cảnh như thế, để tạo ra sự đoàn kết, thống nhất trong Đảng, sự đồng thuận trong xã hội, hơn lúc nào hết, Đảng càng phải coi trọng công tác tư tưởng chính trị của mình. Cũng trong bối cảnh như thế, để tăng cường công tác tư tưởng chính trị của Đảng, không thể không xem xét một cách nghiêm túc vị trí, vai trò của văn học, nghệ thuật - một hình thái ý thức xã hội đặc thù mà các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác - Lênin, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta đã nhận ra vai trò quan trọng của nó từ rất sớm, khi mà Đảng chưa giành được chính quyền.

Nói về vị trí, vai trò của văn học, nghệ thuật trong công cuộc đổi mới toàn diện đất nước hiện nay, Nghị quyết số 23-NQ/TW ngày 16/6/2008 của Bộ Chính tri khoá X về tiếp tục xây dựng và phát triển văn học, nghệ thuật trong thời kỳ mới đã chỉ rõ: “Văn học , nghệ thuật là lĩnh vực rất quan trọng, đặc biệt tinh tế của văn hoá, là nhu cầu thiết yếu, thể hiện khát vọng chân, thiện, mỹ của con người, là một trong những động lực to lớn trực tiếp góp phần xây dựng nền tảng tinh thần của xã hội và sự phát triển toàn diện của con người Việt Nam”. Như vậy, vị trí, vai trò của văn học, nghệ thuật không chỉ phụ thuộc vào ý muốn chủ quan của Đảng cầm quyền, mà chủ yếu xuất phát từ đặc trưng bản chất của nền văn học, nghệ thuật xã hội chủ nghĩa của nước ta hiện nay - một nền văn học, nghệ thuật tiến bộ, chân chính, dân chủ, nhân văn, khoa học, hướng đến giải phóng triệt để con người, phát triển toàn diện con người, mang lại hoà bình, hữu nghị, hợp tác cho tất cả các dân tộc.

Muốn tăng cường vai trò của văn học, nghệ thuật trong đời sống xã hội hiện nay, vấn đề giáo dục, định hướng tư tưởng chính trị cho chủ thể sáng tạo văn học, nghệ thuật là rất quan trọng.

Chủ thể đông đảo nhất tham gia sáng tạo văn học, nghệ thuật chính là quần chúng nhân dân. Ngày 30/10/1958, nói chuyện tại Hội nghị cán bộ văn hóa, Chủ tịch Hồ Chí Minh từng chỉ rõ, đại ý rằng quần chúng là những người sáng tạo, công nông là những người sáng tạo; quần chúng không chỉ sáng tạo ra của cải vật chất cho xã hội, quần chúng còn là những người sáng tác nữa; những câu tục ngữ, những câu vè, ca dao rất hay là những sáng tác của quần chúng; những sáng tác ấy là những hòn ngọc quý! Tuy nhiên, vẫn phải khẳng định văn nghệ sĩ là chủ thể sáng tạo giữ vai trò nòng cốt, quan trọng nhất của văn học, nghệ thuật.

Chúng ta đều biết văn nghệ sĩ giống với người trí thức ở chỗ họ có tầm hiểu biết sâu rộng về cuộc sống, về thiên nhiên, xã hội, con người; nhưng văn nghệ sĩ cũng có những điểm khác biệt so với người trí thức nói chung. Văn nghệ sĩ thường là những người có cảm xúc mãnh liệt, có trí tưởng tượng phong phú, đa chiều, có tài hư cấu, có vốn ngôn ngữ nhất định... Đó là điểm mạnh, nhưng đôi khi đó cũng thành điểm yếu của văn nghệ sĩ, nhất là khi họ không kiểm soát được cảm xúc, để cảm xúc lấn át lý trí. Sự nhạy cảm của văn nghệ sĩ là điểm mạnh của họ nên họ luôn khát khao tìm tòi, khám phá cái mới, tuyên chiến với cái xấu, bảo thủ, lạc hậu nhưng đôi khi lại dẫn đến cảm tính, chủ quan thái quá, thậm chí cực đoan. Những thái quá, cực đoan đó nếu được thẩm thấu vào tác phẩm văn học, nghệ thuật sẽ dễ dẫn đến tình trạng suy diễn không khách quan, thậm chí có cái nhìn tiêu cực, lệch lạc, có hại. Do vậy rất cần phải thường xuyên quan tâm tới việc giáo dục, định hướng tư tưởng chính trị cho lực lượng này, nhất là thông qua việc phổ biến, học tập các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về văn học, nghệ thuật đã được công bố trong những năm vừa qua, hay thường xuyên đưa văn nghệ sĩ thâm nhập vào đời sống của các tầng lớp nhân dân, tham gia tích cực vào các hoạt động xã hội, hoạt động thực tiễn do hệ thống chính trị chủ trì và tổ chức triển khai. Nhiều văn nghệ sĩ sau khi “bám trụ”, “ba cùng” một thời gian dài ở các địa phương, cơ quan, tổ chức… cho ra đời những tác phẩm có giá trị là vì thế.

Lĩnh vực văn học, nghệ thuật là lĩnh vực sáng tạo tinh thần mang dấu ấn cá nhân của văn nghệ sĩ rất rõ nét, sâu đậm. Cho nên, việc giáo dục, định hướng tư tưởng chính trị cho các văn nghệ sĩ không thể áp dụng rập khuôn máy móc theo kiểu nhất nhất chỉ có chỉ thị, mệnh lệnh, kỷ luật, mà là trên cơ sở thấu hiểu, tôn trọng, bảo đảm sự hài hòa giữa tự do sáng tạo và trách nhiệm công dân của họ trước Tổ quốc, trước nhân dân. V.I.Lênin từng chỉ ra rằng phải bảo đảm tự do hết sức rộng rãi cho sáng kiến cá nhân, cho tư tưởng, cho sức tưởng tượng của nhà văn (hay nói rộng ra là của văn nghệ sĩ). Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng (2021) cũng chỉ rõ: "Chú trọng nâng cao giá trị tư tưởng, nghệ thuật, đồng thời đảm bảo tự do, dân chủ trong sáng tạo văn học, nghệ thuật; khuyến khích những tìm tòi mới làm phong phú thêm bản sắc văn hoá Việt Nam; hạn chế các lệch lạc, các biểu hiện chạy theo thị hiếu tầm thường"[iii].

Tại Hội nghị Văn hoá toàn quốc triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng ngày 24/11/2021, cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng nhấn mạnh để tiếp tục xây dựng, giữ gìn, chấn hưng và phát triển nền văn hoá của dân tộc, cần phải thực hiện thật tốt nhiều nhiệm vụ trọng tâm, trong đó có việc phát huy vai trò của chủ thể sáng tạo, phát huy vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức, văn nghệ sĩ, của những người làm công tác văn hoá. Đồng chí cố Tổng Bí thư nguyễn Phú Trọng cũng nhắc lại lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh “Để làm tròn nhiệm vụ cao quý của mình, văn nghệ sĩ cần phải rèn luyện đạo dức cách mạng, nâng cao tinh thần phục vụ nhân dân, giữ gìn thái độ khiêm tốn; phải thật sự hoà mình với quần chúng, cố gắng học tập chính trị, trau dồi nghề nghiệp".

Trong lãnh đạo văn hoá, từ trước đến nay, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn chủ trương tôn trọng, bảo đảm quyền tự do sáng tạo, tạo mọi điều kiện thuận lợi phát huy tính độc lập, khơi dậy mọi tiềm năng, mọi nguồn lực sáng tạo của văn nghệ sĩ. Vì vậy, không có bất cứ lý do gì để văn nghệ sĩ tự tách mình ra khỏi đời sống chính trị của đất nước. Văn nghệ sĩ - người chiến sĩ xây dựng và phát triển nền văn hoá, văn nghệ tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, cần nung nấu việc phát huy tinh thần yêu nước nồng nàn, gắn bó máu thịt với đất nước, với nhân dân, với Đảng, nêu cao trách nhiệm công dân, sáng tạo nên nhiều tác phẩm có giá trị phụng sự đất nước và dân tộc. Như vậy, định hướng tư tường chính trị đối với chủ thể sáng tạo văn học, nghệ thuật là rất rõ ràng, cụ thể.

Thứ nhất, Đảng khẳng định quan điểm nhất quán, có tính nguyên tắc là tôn trọng, bảo đảm quyền tự do sáng tạo - điều kiện quan trọng nhất để các văn nghệ sĩ phát huy tính độc lập, khơi nguồn cảm hứng sáng tạo của mình. Đây là điều quan trọng nhất, bởi Đảng ta nhận thức rất rõ rằng tự do sáng tạo là động lực, là nguồn sữa ngọt ngào nuôi dưỡng cảm hứng sáng tạo của các văn nghệ sĩ. Quan điểm này tuy không hoàn toàn mới, nhưng nó sâu sắc, logic ở chỗ Đảng ta chủ trương gắn sự "tôn trọng" với sự "bảo đảm" tự do sáng tạo, trong đó tôn trọng được đặt lên hàng đầu, bởi vì nếu không "tôn trọng" thì khó có thể "bảo đảm" một cách chắc chắn được. Kết luận số 84-KL/TW ngày 21/6/2024 của Bộ Chính trị khóa XIII tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 23-NQ/TW của Bộ Chính trị khóa X về “tiếp tục xây dựng và phát triển văn học, nghệ thuật trong thời kỳ mới” khẳng định lại: “Chú trọng tính đặc thù, nhạy cảm, tinh tế của văn học, nghệ thuật, vừa bảo đảm phát triển đúng định hướng chính trị, tư tưởng của Đảng, vừa bảo đảm tự do, dân chủ trong sáng tạo; khơi dậy và phát huy mạnh mẽ khát vọng cống hiến, năng lực sáng tạo của văn nghệ sĩ”.

Thứ hai, Đảng xác định (thực chất cũng là đề cao) sứ mệnh, vị trí, vai trò, trách nhiệm của các văn nghệ sĩ đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc. Văn nghệ sĩ là người chiến sĩ tiên phong trong sự nghiệp xây dựng và phát triển văn hóa dân tộc, nhưng sứ mệnh ấy chỉ có thể thực hiện được khi văn nghệ sĩ có những điều kiện cụ thể nào đó, vươn tới một cái tầm nào đó, không thể mơ hồ, lại càng không thể ngộ nhận được. Ngay từ năm 2008, Nghị quyết 23-NQ/TW của Bộ Chính trị khóa X đã đề cập bốn điều kiện cụ thể đối với văn nghệ sĩ: phải có lòng yêu nước, gắn bó máu thịt với nhân dân, nêu cao trách nhiệm công dân, sáng tạo được nhiều tác phẩm có giá trị. Điều này một lần nữa được cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng khẳng định lại trong bài phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị văn hoá toàn quốc ngày 24/11/2021: “xây dựng, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ trực tiếp làm công tác văn hoá tương xững với yêu cầu và nhiệm vụ phát triển văn hoá Việt Nam trong giai đoạn mới…chú trọng xây dựng và phát triển văn hoá đỉnh cao, phấn đấu có nhiều tài năng lớn ở các loại hình văn hoá, nghệ thuật, có những tác phẩm tầm cỡ, phản ánh được sâu sắc hiện thực đổi mới vĩ đại của đất nước, có ý nghĩa tích cực trong việc xây dựng nền văn hoá và con người Việt Nam hiện nay”. Tại cuộc gặp mặt đại biểu văn nghệ sĩ ngày 30/12/2024, trong bối cảnh chuẩn bị bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, Tổng Bí thư Tô Lâm đã nêu lên yêu cầu: “Xây dựng độ ngũ văn nghệ sĩ thật sự là những chiến sĩ cách mạng kiên trung trên mặt trận văn hóa tư tưởng của Đảng. Tập trung xây dựng đội ngũ văn nghệ sĩ có tư tưởng lành mạnh, lập trường đúng đắn, trung thành với lý tưởng của Đảng, gắn bó máu thịt với vận mệnh của dân tộc, với sự nghiệp đổi mới, với đời sống lao động sản xuất của nhân dân, hết lòng phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân; có ý thức sâu sắc về sứ mệnh, thiên chức nghệ thuật cao cả; có tác phong làm việc đúng đắn, có đạo đức trong sáng, chịu đựng được gian khổ, chất phác; chống xa rời quần chúng, xa rời thực tế, xa rời chính trị, xa rời lao động; luôn trau dồi tư tưởng chính trị, quan điểm lập trường cách mạng, vốn sống, vốn hiểu biết; có khát vọng, hoài bão lớn về sự sáng tạo, dám đổi mới, sắc bén, mạnh mẽ, nhiệt huyết…”[v]. Yêu cầu của Tổng Bí thư Tô Lâm đối với văn nghệ sĩ hiện nay là rất toàn diện, sâu sắc, trước hết văn nghệ sĩ phải là những chiến sĩ cách mạng kiên trung trên mặt trận văn hóa tư tưởng của Đảng, chứ không chỉ là những chiến sĩ văn hóa thông thường. Chiến sĩ cách mạng kiên trung thì đòi hỏi phẩm chất chính trị, phẩm chất đạo đức, năng lực chuyên môn…cũng phải cao hơn, phải luôn trau dồi tư tưởng chính trị, khát vọng, hoài bão lớn, sáng tạo, đổi mới, nhiệt huyết để làm tròn sứ mệnh, phụng sự đất nước, phụng sự nhân dân…

Những yêu cầu trên đây cũng có thể xem như những tiêu chí cơ bản nhất mà Đảng nêu ra đối với đội ngũ văn nghệ sĩ của nền văn học, nghệ thuật cách mạng Việt Nam hiện nay. Trong bối cảnh đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, hội nhập quốc tế sâu rộng, rất cần thiết phải khẳng định rõ ràng, dứt khoát, mạnh mẽ những tiêu chí đó. Trong các tiêu chí nêu trên, lòng yêu nước, trung thành với lý tưởng của Đảng, gắn bó máu thịt với vận mệnh của dân tộc, sự nghiệp đổi mới được đặt lên hàng đầu, là tiêu chí bao trùm và quan trọng nhất. Nhưng cái đích đến của đội ngũ văn nghệ sĩ, của mỗi văn nghệ sĩ yêu nước, chân chính là phải sáng tạo nên được nhiều tác phẩm có giá trị, có tầm cỡ để phụng sự đất nước và dân tộc. Nếu văn nghệ sĩ không làm được điều này theo thiên chức, sứ mệnh của mình cho nước, cho dân thì rốt cuộc, lòng yêu nước với anh ta vẫn chỉ là lời nói suông mà thôi. Cho nên, tác phẩm có giá trị, có tầm cỡ là thước đo rõ ràng nhất phẩm chất, đạo đức, tài năng sáng tạo của văn nghệ sĩ. Giáo dục đầy đủ các tiêu chí này cũng là một cách Đảng định hướng tư tưởng chính trị cho các văn nghệ sĩ. Thấm nhuần một cách tự giác những tiêu chí đó, văn nghệ sĩ sẽ biết mình phải làm gì khi cầm bút, ngồi trước cây đàn, cầm cây cọ viết, vẽ cái gì, viết, vẽ cho ai, để làm gì? Các văn nghệ sĩ sẽ biết mình nên khai thác đề tài nào, đề tài về quá khứ hay hiện tại, mình sẽ phản ánh cuộc sống vào tác phẩm như thế nào, ca ngợi cái gì, lên án cái gì, hiệu quả xã hội của nó ra sao, mình sẽ chọn thủ pháp nghệ thuật nào để tái hiện cuộc sống một cách chân thực, sinh động nhất như Tổng Bí thư Tô Lâm đã chỉ ra một cách rất cụ thể, thấu lý, đạt tình, mang tầm chiến lược.

Đảng giáo dục, định hướng tư tưởng chính trị không chỉ cho các văn nghệ sĩ - chủ thể trực tiếp sáng tạo văn học nghệ thuật, mà còn giáo dục, định hướng cho các hội văn học nghệ thuật từ Trung ương đến các địa phương - tổ chức đoàn kết, tập hợp các văn nghệ sĩ. Các tổ chức này phải có bước đổi mới tổ chức và hoạt động đáp ứng yêu cầu của tình hình mới, chủ động tham gia vào việc tập hợp các văn nghệ sĩ và những lực lượng sáng tạo khác, dẫn dắt, định hướng sáng tạo của các thành viên trong tổ chức theo chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước.

Đảng cũng cần phát huy vai trò tự giáo dục, rèn luyện, tu dưỡng của các văn nghệ sĩ theo định hướng tư tưởng chính trị của Đảng. Là những nhà trí thức, những người hoạt động văn hóa, ngoại trừ một số ít người có lúc lầm đường lạc lối, còn lại tuyệt đại đa số các văn nghệ sĩ chân chính thường có bản lĩnh chính trị và lòng tự trọng rất cao, không hoàn toàn thụ động trước sự tác động của ngoại cảnh. Với sự nhạy cảm, tinh tế của họ, nếu được tôn trọng, khuyến khích trong một môi trường thuận lợi, các văn nghệ sĩ hoàn toàn có thể biến quá trình giáo dục thành quá trình tự giáo dục một cách có hiệu quả. Họ cần được tin tưởng, khích lệ mỗi khi gặt hái được thành công trong sáng tạo văn học nghệ thuật, nhưng họ còn cần hơn sự bao dung, độ lượng của những nhà lãnh đạo, quản lý khi họ mắc những sai lầm, khuyết điểm. Thực tế cũng đã từng có những văn nghệ sĩ bị vấp ngã, tưởng không bao giờ gượng dậy được, nhưng với truyền thống dân tộc, tinh thần đổi mới, Đảng và Nhà nước ta không quy chụp, không cố chấp, luôn sẵn sàng bao dung, chỉ rõ cái đúng, cái sai, giúp họ tự giáo dục, rèn luyện, tự sửa mình và tiếp tục sáng tạo nên những tác phẩm tốt phục vụ sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Làm được điều này đòi hỏi các cấp ủy đảng, chính quyền, những nhà lãnh đạo, quản lý phải thật sự hiểu biết về đặc thù tâm lý, nghề nghiệp… của giới văn nghệ sĩ, biết tạo cho các văn nghệ sĩ cơ hội để họ sáng tạo, cống hiến cho đất nước, cho dân tộc. Quá trình sáng tạo và cống hiến ấy, suy đến cùng cũng là một quá trình tự giáo dục tư tưởng chính trị của văn nghệ sĩ. Nếu không có động cơ đúng đắn trong sáng tạo văn học nghệ thuật, không có tự giáo dục một cách chủ động, tự giác, thường xuyên của mỗi văn nghệ sĩ, thì việc giáo dục, định hướng tư tưởng chính trị cách mạng của Đảng cho đội ngũ này sẽ đạt được rất ít tác dụng và hiệu quả.

Đi đôi với việc giáo dục, định hướng tư tưởng chính trị cho các văn nghệ sĩ (chủ yếu là trang bị lý luận, chủ trương, đường lối, chính sách), Đảng và Nhà nước cần tiếp tục ban hành và hoàn thiện hệ thống luật pháp về văn hóa nói chung, về văn học, nghệ thuật nói riêng, quan tâm thỏa đáng hơn nữa tới chế độ, chính sách, khuyến khích thỏa đáng vật chất, tinh thần (trong đó có sửa đổi chế độ nhuận bút, chế độ tài trợ công bố tác phẩm, chế độ đi dự các trại sáng tác, nhà ở phúc lợi, chế độ ưu đãi với các  văn nghệ sĩ cao tuổi, mầm non văn học nghệ thuật, chế độ làm việc suốt đời...). Kết hợp tốt cả lý luận và thực tiễn như vậy, chắc chắn việc giáo dục, định hướng tư tưởng chính trị cho các văn nghệ sĩ sẽ đạt hiệu quả cao hơn.

Kết luận

Định hướng, giáo dục tư tưởng chính trị cho đội ngũ văn nghệ sĩ là một nhiệm vụ quan trọng, vừa phải đi trước một bước, vừa cần phải được tiến hành thường xuyên. Nhiệm vụ này chủ yếu thiên về tuyên truyền, vận động, thuyết phục, hạn chế đến mức tối đa việc áp đặt, mệnh lệnh một cách máy móc, gò ép hay khô cứng, đảm bảo tăng tính hiệu quả và cũng phù hợp với đặc điểm của gới văn nghệ sĩ. Tổng Bí thư Tô Lâm nhiều lần đề cập đến việc học tập suốt đời. Cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng cũng từng nhiều lần đề cập đến việc tự soi, tự sửa. Không chỉ cán bộ, đảng viên, mà mỗi văn nghệ sĩ từ đặc trưng nghề nghiệp của mình - những người lao động nghề nghiệp suốt đời, cũng cần chủ động, tự giác học tập và tự soi, tự sửa không ngừng để hoàn thành sứ mệnh vẻ vang của người chiến sĩ văn hóa.

                                                                        N.V.T

(Nguồn: TC VNNB số 315 - 01/2026)

Thu hoạch sen hang Múa                                                                                                                                                   Ảnh: TRƯỜNG HUY