Mặt trận tổ quốc ở cơ sở - Cầu nối bền chặt giữa ý Ðảng và lòng dân

BÙI HẰNG

Trong công cuộc xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội ở cơ sở, vai trò của Mặt trận tổ quốc (MTTQ) không chỉ gói gọn ở những cuộc vận động, mà đã trở thành điểm tựa gắn kết, khơi dậy sức mạnh cộng đồng, tạo nên những đổi thay rõ rệt. Thực tiễn ở các địa phương cho thấy, bằng những việc làm cụ thể, thiết thực, MTTQ các cấp đã khẳng định vị thế là cầu nối bền chặt giữa Đảng, chính quyền và Nhân dân bằng cách trực tiếp truyền đạt chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước tới nhân dân, đồng thời lắng nghe, phản ánh tâm tư, nguyện vọng, ý kiến của dân tới chính quyền, góp phần tạo sự đồng thuận, đoàn kết, và thực hiện hiệu quả các phong trào thi đua, cuộc vận động, đảm bảo các chính sách đi vào cuộc sống. 

Truyền tải, tuyên truyền chủ trương, chính sách: Tổ chức tuyên truyền, phổ biến sâu rộng các nghị quyết, chỉ thị của Đảng và pháp luật của Nhà nước đến từng người dân một cách dễ hiểu, thiết thực. Sử dụng nhiều hình thức đa dạng (mít tinh, báo chí, mạng xã hội, hoạt động văn hóa) để phổ biến chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến các tầng lớp nhân dân, dân tộc, tôn giáo; Giải thích rõ ý nghĩa, nội dung các chính sách, pháp luật, nhất là những vấn đề liên quan trực tiếp đến đời sống người dân (như dự án phát triển kinh tế, giải phóng mặt bằng).

Lắng nghe và phản ánh nguyện vọng của nhân dân: Ở đâu có dân, ở đó có MTTQ.

MTTQ Việt Nam là tổ chức đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân; là nơi tập hợp khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Trong mô hình chính quyền địa phương (CQĐP) 2 cấp, MTTQ càng thể hiện rõ vai trò “cầu nối” giữa Đảng, chính quyền và người dân. Ở cơ sở, hoạt động của MTTQ gắn chặt với đời sống người dân. Thông qua các hội nghị tiếp xúc cử tri, cuộc họp dân hay chương trình giám sát, MTTQ chủ động lắng nghe, ghi nhận và chuyển tải ý kiến của người dân đến cấp ủy, chính quyền nhằm kịp thời tháo gỡ vướng mắc, bất cập, phản ánh kịp thời nguyện vọng chính đáng của người dân, đồng thời khơi dậy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong xây dựng và phát triển quê hương.

Giám sát và phản biện xã hội: Bên cạnh nhiệm vụ tập hợp khối đại đoàn kết toàn dân tộc, MTTQ ngày càng khẳng định vai trò trong giám sát, phản biện xã hội và tham gia giải quyết những vấn đề thiết thực của đời sống. Mọi hoạt động đều hướng đến mục tiêu cuối cùng là chính sách phải sát thực tiễn, phục vụ tốt nhất quyền và lợi ích của người dân.

Thực hiện quyền giám sát các hoạt động của chính quyền, các công trình công cộng, và phản biện các dự thảo chính sách, đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người dân.

Giám sát, phản biện vì dân: Từ đầu năm 2025 đến nay, MTTQ các cấp trong tỉnh tổ chức hàng trăm cuộc giám sát, phản biện xã hội; tham gia góp ý dự thảo văn bản luật, nghị định, đề án quan trọng liên quan trực tiếp đến quyền lợi và nghĩa vụ của công dân. Nội dung giám sát tập trung những vấn đề thiết thực như thực hiện chính sách hỗ trợ nhà ở cho người có công với cách mạng, hộ nghèo; chính sách an sinh xã hội; công tác tiếp công dân và giải quyết đơn, thư khiếu nại, tố cáo. Nhiều vụ việc khi được MTTQ vào cuộc giám sát, tham gia hòa giải được giải quyết thấu tình, đạt lý, tạo sự đồng thuận cao của người dân.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại đại hội Mặt trận tổ quốc Việt Nam phường Đông Hoa Lư, nhiệm kỳ 2025-2030

Khơi dậy sức mạnh toàn dân

MTTQ các cấp làm nòng cốt thực hiện dân chủ ở cơ sở theo phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng” ở từng khu dân cư.

Những năm qua, MTTQ các cấp trong tỉnh luôn chú trọng mở rộng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Qua Cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” xuất hiện nhiều điển hình tiêu biểu, góp phần làm thay đổi diện mạo nông thôn và đô thị.

MTTQ các cấp tiếp tục làm nòng cốt thực hiện dân chủ ở cơ sở theo phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng” ở từng khu dân cư. Song song đó, MTTQ các cấp tiếp tục xây dựng, nhân rộng các mô hình và hoạt động tự quản trong cộng đồng, đồng thời triển khai thí điểm xây dựng mô hình Khu dân cư tự quản, đoàn kết, ấm no, hạnh phúc tại địa bàn dân cư.

Xây dựng "thế trận lòng dân": Thông qua các hoạt động cụ thể, gần gũi, MTTQ làm cho người dân cảm thấy mình là trung tâm, là chủ thể, từ đó củng cố niềm tin, sự gắn bó với Đảng và Nhà nước. 

Giữ vững niềm tin của dân với đảng

Việc sắp xếp, tinh gọn bộ máy chính quyền theo Nghị quyết của Quốc hội và chỉ đạo của Chính phủ mang lại những thay đổi quan trọng trong tổ chức, vận hành bộ máy quản lý nhà nước. Bộ máy hành chính mới không chỉ gọn hơn về tổ chức mà còn đòi hỏi cán bộ, công chức nâng cao năng lực, đổi mới phong cách phục vụ, hướng đến mục tiêu “gần dân, sát dân, hiểu dân và vì dân”. Trong quá trình này, sự đồng thuận và tham gia của người dân đóng vai trò quyết định và MTTQ chính là lực lượng then chốt tạo dựng, củng cố niềm tin của người dân vào Đảng, chính quyền. Thực tiễn chứng minh: Các địa phương cho thấy MTTQ cơ sở đã có nhiều đổi mới, hoạt động hiệu quả, làm cho mối quan hệ giữa Đảng, chính quyền và nhân dân ngày càng gắn bó; Người dân tin tưởng MTTQ là kênh chính thống để gửi gắm tâm tư và mong muốn được lắng nghe, đáp ứng nguyện vọng chính đáng của mình.

Tập hợp sức mạnh đại đoàn kết: Vận động các tầng lớp nhân dân tham gia các phong trào thi đua yêu nước, các cuộc vận động "Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh", phong trào “Vì người nghèo - Không để ai bị bỏ lại phía sau”, phong trào thi đua “Xóa nhà tạm, nhà dột nát”,... tạo sức mạnh tổng hợp để phát triển địa phương.

Liên hệ ở phường Đông Hoa Lư, hằng năm MTTQ phường triển khai, hướng dẫn Ban công tác Mặt trận các khu dân cư tổ chức tốt “Ngày hội Đại đoàn kết dân tộc” ở khu dân cư. Đây thực sự là Ngày hội của Nhân dân, là dịp để ôn lại truyền thống vẻ vang của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam qua các thời kỳ, đồng thời cũng là dịp để tổng kết việc thực hiện Cuộc vận động“Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh”. Trong thời gian qua, ở phường và các khu dân cư đã biểu dương, khen thưởng động viên nhiều tập thể, cá nhân, hộ gia đình tiêu biểu trong cuộc vận động.

 Thực hiện chương trình giảm nghèo, hàng năm Mặt trận Tổ quốc đã tích cực triển khai tháng cao điểm “Vì người nghèo” tham mưu Ban vận động xây dựng quỹ “Đền ơn đáp nghĩa và an sinh xã hội” với số tiền trên 1,6 tỷ đồng. Với tinh thần “tương thân, tương ái”, “lá lành đùm lá rách”, MTTQ phường đã tích cực vận động nhân dân ủng hộ đồng bào miền Bắc bị ảnh hưởng bởi cơn bão số 3 và cơn bão số 10 gây ra.

Uỷ ban MTTQ phường đã triển khai thực hiện tốt các mô hình điểm do MTTQ cấp trên phát động: Đối với mô hình “Vận động đồng bào có đạo và nhân dân thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang và lễ hội”, MTTQ phường đã phối hợp ra mắt mô hình điểm tại một số cơ sở tôn giáo trên địa bàn phường. Đến nay mô hình đã đi vào cuộc sống được đông đảo các phật tử, người công giáo, chức sắc, chức việc các tôn giáo và nhân dân đồng tình hưởng ứng. Nhìn chung trong thời gian qua, việc cưới trong khu dân cư đều giữ được nét đẹp truyền thống, phù hợp với điều kiện của từng gia đình và phong tục tập quán của địa phương. Đám cưới trong các gia đình đã được tổ chức gọn nhẹ, trang trọng, không ảnh hưởng đến thời gian làm việc. Việc tang được tổ chức đúng quy định, các nghi thức cũng đã được cải tiến, việc tổ chức phúng viếng tuỳ theo điều kiện của gia đình có người qua đời; Thời gian tổ chức lễ tang đã dần được rút ngắn bảo đảm tiết kiệm, văn minh, an toàn. Đối với lễ hội được thực hiện đúng theo quy định của pháp luật về di sản văn hoá và Quy chế tổ chức lễ hội của địa phương; tuyên truyền về truyền thống, nét đẹp văn hóa trong các lễ hội; các tầng lớp Nhân dân đã hưởng ứng tích cực, thực hiện nếp sống văn minh trong các lễ hội tại địa phương. 

Mặt trận Tổ quốc ở cơ sở là “xương sống” của khối đại đoàn kết toàn dân, là lực lượng nòng cốt trong việc thực hiện dân chủ, giám sát và xây dựng hệ thống chính trị, góp phần quan trọng tạo nên sự ổn định, phát triển bền vững của địa phương, đất nước.